Статистика блога
195
Записей
4945
Обращений
198488
Посетителей
Областные Управления
(финансируемые из местного бюджета)
Областные управления и департаменты
(финансируемые из республиканского бюджета)

Столбняк

Столбняк или тетанус – это острая микробно-токсическая инфекция, которая возникает в результате воздействия особых токсинов столбнячной палочки на нервную систему и мышцы с их поражением.

Столбняк проявляется в тяжелых судорожных сокращениях поперечнополосатой и гладкой мускулатуры тела с принятием типичных столбнячных поз. Заболевание тяжелое, дает смертельные исходы в случае запущенного течения, из-за чего проводится массовая вакцинация населения от столбняка.

Причины

Основным возбудителем является клостридия столбняка, которая относится к споровым бактериям. Бактерия очень устойчива к внешним условиям, длительно сохраняется во внешней среде, устойчива к средствам дезинфекции и стандартным растворам. Споры столбнячной палочки в благоприятной среде выделяют особые токсины.

Высока заболеваемость столбняком в жарких странах, где хуже заживают раны и выше обсеменена возбудителем почва. Уровень заболеваемости зависит от уровня вакцинации, и до 80% больных – это новорожденные с особой формой столбняка новорожденных с пупочной ранкой как входными воротами инфекции.

Столбняк связан с обширными и загрязненным ранами, а также с мелкими бытовыми травмами – порезами, ожогами, уколами грязными инструментами.

Симптомы

Период инкубации столбняка длится около 1-2 недель, в редких случаях удлиняясь до месяца.

При этом проявления столбняка возникают уже после заживления ран, в которые попадают бациллы. Чем короче период инкубации, тем тяжелее будет течение болезни.

Болезнь начинается остро, на фоне хорошего самочувствия, но могут предварять общие симптомы – вялость, раздражимость, усталость.

Первый ключевой симптом столбняка – это тризм жевательных мышц (судорожное их напряжение с очень затрудненным открыванием рта). В начале болезни такой симптом выявляется врачом при помощи особых приемов, затем он возникает самопроизвольно.

Далее начинают проявляться классические симптомы:

  • сардоническая улыбка из-за спазма мимических мышц,
  • дисфагия (трудности при глотании) из-за спазматического сокращения мышц глотки и пищевода,
  • поражение мышц сверху вниз, особенно выраженное в мышцах-разгибателях,
  • ригидность мышц затылка с запрокидыванием головы, чрезмерное разгибание позвоночника с прогибанием дугой и выпрямлением конечностей.

Диагноз столбняка

Диагноз столбняка выставляется по клиническим проявлениям, так как лабораторная симптоматика имеет не первостепенное значение.

·         Токсин не всегда может быть выявлен в раннем периоде, а выявление антител к столбняку может быть следствием прививок ранее. Нарастания антител к токсину может быть незначительным даже при формировании смертельных доз токсинов. Иногда может использоваться микроскопия мазков, гистология тканей, полученных в результате операции на инфицированных ранах.

·         Основа диагностики – сбор анамнеза об инфицировании ран, наличии подергивания в области мышц, болевых ощущений в мышцах.

Лечение

Больных столбняком лечат реаниматологи и инфекционисты в реанимационных отделениях больниц.

·         Для того чтобы обеспечить покой создают приглушенный свет и тишину, полный покой.

·         Для нейтрализации столбнячных токсинов вводят специфические иммуноглобулины или противостолбнячные сыворотки. При судорогах назначаются седативные, противосудорожные препараты (сибазон, седуксен), обезболивают наркотическими анальгетиками (трамадол, морфин), назначают миорелаксанты, нейроплегические препараты.

Прививка от столбняка

Дети прививаются от столбняка пятикратно. Первая прививка делается в 3 месяца, далее в 4,5 мес., в полгода, в 1,5 года, затем в 6-7 лет.

·         Ревакцинация взрослых проводится в возрасте, начиная с 18-ти лет. Если в детстве был проведен полный курс противостолбнячной вакцинации, то достаточно одной прививки в 10 лет. При первичной вакцинации взрослого, ставятся 2 прививки с месячным интервалом, а через год еще одна.

·         Прививка ставится внутримышечно (обычно под лопатку, в плечо или бедро).

·         После прививки возможны побочные явления: припухлость в месте прививки, умеренная боль, повышение температуры (допускается ее сбивать жаропонижающими средствами). Все подобные симптомы в норме должны проходить за 2-3 дня.

·         Сделать прививку от столбняка и получить подробную консультацию можно в любой поликлинике по месту жительства.

Сіреспе немесе тетанус-бұл сіреспе таяқшасының ерекше токсиндерінің жүйке жүйесіне және бұлшық етке зақымдалуына әсер ету нәтижесінде пайда болатын жіті микробтық-уытты инфекция.

Сіреспе әдеттегі сіреспе дозаларын қабылдай отырып, дененің көлденең және тегіс бұлшық етінің ауыр құрысу қысқартуларында көрінеді. Ауру ауыр, асқынған жағдайда өлімге әкеп соғады, соның салдарынан халықты сіреспеден жаппай вакцинациялау жүргізіледі.

Себептері

Негізгі қоздырғыш-даулы бактерияларға жататын сіреспе клостридиясы. Бактерия сыртқы жағдайларға өте төзімді, ұзақ уақыт бойы сыртқы ортада сақталады, дезинфекция құралдарына және стандартты ерітінділерге төзімді. Сіреспе таяқшасының даулары қолайлы ортада ерекше уыттарды бөледі.

Жараны нашар емдейтін және одан жоғары жерде топырақ қоздырғышымен ұрықтанған ыстық елдерде сіреспемен сырқаттанушылық жоғары. Аурушаңдық деңгейі вакцинация деңгейіне байланысты және 80% - ға дейін-бұл инфекцияның кіру қақпасы ретінде кіндік жарасы бар жаңа туған нәрестелер.

Сіреспе кең және ластанған жарақаттарға, сондай – ақ ұсақ тұрмыстық жарақаттарға-тіліктерге, күйіктерге, лас құралдармен шаншуға байланысты.

Симптомдары

Сіреспені инкубациялау кезеңі 1-2 аптаға созылады, сирек жағдайларда бір айға дейін ұзарады.

Бұл ретте сіреспе белгілері бацилла түсетін жаралар жазылғаннан кейін пайда болады. Инкубация кезеңі қысқа болса, ауру ағымы ауыр болады.

Ауру жіті, жақсы көңіл – күй аясында басталады, бірақ жалпы симптомдар-әлсіздік, тітіркену, шаршау болуы мүмкін.

Сіреспенің бірінші негізгі симптомы – шайнайтын бұлшықеттердің тризмі (ауыздың өте қиын ашылуы бар тырысу кернеуі). Аурудың басында мұндай симптомды дәрігер ерекше тәсіл арқылы анықтайды, содан кейін ол өздігінен пайда болады.

Содан кейін классикалық симптомдар пайда болады:

* мимикалық бұлшық спазмынан сардоникалық күлкі,

* жұтқыншақ бұлшық еттерінің және өңештің спазмалық қысқаруына байланысты дисфагия (жұтқыншақ кезіндегі қиындықтар • ,

* бұлшықеттердің жоғарыдан төмен қарай зақымдануы, әсіресе жазу-бұлшықеттердің айқын білінуі,

• бұлшықеттердің ригидтілігі бастың аударылуы, омыртқаның доғамен иілуі және аяқ-қолдың түзетілуі.

Сіреспе диагнозы

Сіреспе диагнозы клиникалық көріністері бойынша қойылады, өйткені зертханалық симптоматиканың маңызы аса жоғары емес.

* Токсин әрқашан ерте кезеңде анықталуы мүмкін емес, ал сіреспеге антиденелерді анықтау бұрын егудің салдары болуы мүмкін • Токсинге антиденелердің өсуі токсиндердің өлімге әкелетін дозалары қалыптасқанда да болмашы болуы мүмкін. Кейде жұғынды микроскопиясы, инфекцияланған жараларға операция жасау нәтижесінде алынған ұлпалардың гистологиясы қолданылуы мүмкін.

* Диагностика негізі-жарақатты жұқтыру, бұлшықет аймағында тартылу, бұлшықеттегі ауырсыну сезімдері туралы анамнез жинау •

Емдеу

Сіреспемен ауыратын емдейді реаниматологтар және инфекционистер реанимация бөлімдерінде аурухана.

* Тыныштықты қамтамасыз ету үшін тыныштыққа толық үнсіздік пен үнсіздік жасайды.

* Сіреспе токсиндерін бейтараптандыру үшін арнайы иммуноглобулиндер немесе бөртпеге қарсы сарысулар енгізіледі. Құрысулар кезінде седативті, құрысуға қарсы препараттар (сибазон, седуксен) тағайындалады, есірткі анальгетиктерімен (трамадол, морфин) ауырады, миорелаксанттар, нейроплегиялық препараттар тағайындалады.

Сіреспеден егу

Балалар сіреспеден бес рет егіледі. Алғашқы егу 3 айда, одан әрі 4,5 айда жасалады., жарты жыл, 1,5 жыл, содан кейін 6-7 жыл.

* Ересектерге Ревакцинация 18 жастан бастап жүргізіледі. Егер бала шағында бөртпеге қарсы вакцинацияның толық курсы жүргізілсе, онда 10 жылда бір егу жеткілікті. Ересек адамға алғашқы егілген кезде 2 егу айлық интервалмен, ал бір жылдан кейін тағы бір егу қойылады.

• Егу бұлшық етке қойылады (әдетте жауырынға, иыққа немесе жамбасқа).

* Егілгеннен кейін жанама құбылыстар болуы мүмкін: егу орнында ісіну, орташа ауру, температураның көтерілуі (оны ыстықты түсіретін дәрілермен қағып тастауға болады) • Барлық осындай симптомдар қалыпты жағдайда 2-3 күн ішінде өтуі керек.

* Сіреспеден егу жасап, толық кеңес алу үшін тұрғылықты мекен-жайы бойынша кез келген емханадан алуға болады.

Отправить письмом